De oorlog in Oekraïne bevindt zich volgens Europaverslaggever Geert Jan Hahn in 'de meest vernietigende fase' op dit moment. Beide landen hebben het gemunt op elkaars economische doelen. Grote delen van het land dreigen onleefbaar te worden denkt Hahn. Ook luitenant-kolonel buiten dienst Patrick Bolder ziet dit. 'We zien geen effectieve inzet van het luchtwapen.'

Luister ook | 'Rusland zal de oorlog zeker doorzetten tot de winter van 2028'

'De Russen gooien van een afstand van die glijbommen. Oekraïne heeft al meer dan vijftienhonderd stuks aan Russische luchtafweer geraakt', zegt Bolder die defensiespecialist bij het Den Haag Centrum voor Strategische Studies is. Beide landen schieten er qua terreinwinst niks mee op.

Hahn ziet de tekorten in Oekraïne verder oplopen, zowel op het gebied van luchtafweer als financieel. Dat zien de Europese landen ook. Enkele EU-landen pleiten dan ook opnieuw voor het inzetten van Russische bevroren tegoeden voor Oekraïne.

Lees ook | Nederland wil gebruik bevroren Russische tegoeden voor Oekraïne weer op EU-agenda

Carney heeft het gehad met Trump

Canada is president Trump helemaal zat en gaat niet mee in zijn dreigementen. En dus is er een handelsoorlog tussen beide landen uitgebroken. Amy Verdun, hoogleraar politicologie aan de University of Victoria in Canada en gasthoogleraar Europese Politiek en Politieke Economie aan de Universiteit Leiden, ziet wat dat losmaakt in haar thuisland Canada.

Luister ook | Amerika Podcast

Trump en Cohen zijn weer maatjes | Postma in Amerika

Michael Cohen was eerst Trumps vertrouweling, daarna werden ze elkaars grote vijanden. Nu heeft Cohen Trump geïnterviewd en lijkt alles weer koek en ei te zijn. Je hoort Amerika-correspondent Jan Postma.

Over de makers

Bernard Hammelburg is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.

Redactie

Michaël Roele, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Op 24 april 1980 lanceerde president Jimmy Carter ‘Operatie Adelaarsklauw,’ een militaire bliksemactie om 52 Amerikaanse diplomaten te bevrijden uit de ambassade in Teheran, waar ze sinds 4 november werden gegijzeld. Drie van de acht gevechtshelikopters gaven in de Iraanse woestijn de geest, waarop de missie werd afgeblazen. Tijdens de evacuatie botste een helikopter op een transportvliegtuig. Acht soldaten kwamen om het leven. Het kostte Carter zijn presidentschap. Verslagen door Iran en zijn militaire misrekening.

Zes jaar later ging opvolger Ronald Reagan ook bijna kopje onder toen bleek dat hij illegaal wapens had verkocht aan Iran. In 2015 werkte Barack Obama zich in de nesten door een omstreden nucleaire deal met Iran en nu dreigt Donald Trump onderuit te gaan door een oorlog met Iran, die hij na een halfjaar maar niet kan winnen. Iran is een koppige tegenstander die geen enkele Amerikaanse president op de knieën weet te krijgen.

Trump gooit het nu over een andere boeg: nieuwe, harde sancties, aangekondigd door minister van Financiën Scott Bessent. De taal is vaag, maar de aangevallen sectoren zijn digitale systemen, technologie, goud, luchtvaart en scheepvaart. Hoe en wat moet nog blijken, maar de truc is dat Bessent een bekend Amerikaans mechanisme toepast: de sancties zijn extraterritoriaal. Dat wil zeggen dat elk land dat een handelsrelatie met Iran onderhoudt ook wordt getroffen.

Dat is vooral lastig voor Aziatische landen als China en India, die een groot deel van de Iraanse olie afnemen. Maar ook voor de Europese Unie, die voor 4 miljard euro handeldrijft met Iran. En wellicht voor Nederland, dat voor een half miljard aan machines, chemicaliën en agrarische producten per jaar aan Iran levert. Niet zo veel, maar binnen EU-verband is Nederland een van de grootste Iraanse partners.

De vraag is wat Trump en Bessent met de nieuwe sancties bereiken. Iran zegt: oude frisdrank in nieuwe zakken – maar dan op z’n Farsi. Het land zal blijven doen wat het nu al een half jaar doet: volhouden, in elk geval tot de Amerikaanse midtermverkiezingen. In de niet-onterechte hoop dat Trump zichzelf daar knock-out slaat. Zoals Jimmy Carter, destijds.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Rusland en Oekraïne voeren een verbeten strijd met elkaar uit op de Zwarte Zee. Daarbij raken ze onder meer graanterminals in elkaars havens. Volgens Hans van Koningsbrugge, hoogleraar Russische Geschiedenis en Politiek aan de Rijksuniversiteit Groningen, heeft Rusland de oorlog op de Zwarte Zee al verloren, maar dat betekent niet dat de oorlog spoedig ten einde komt.

Luister ook | Verlies dreigt voor Trump bij midterms: 'De oorlog is ongelofelijk impopulair'

'Alle tekenen wijzen erop dat Rusland deze oorlog zal doorzetten tot de winter en herfst van volgend jaar. Dan praten we over eind 2027 begin 2028', zegt Van Koningsbrugge in BNR De Wereld bij Geert Jan Hahn. 'De oorlog begon in 2014 met De Krim en zal daar in zekere zin ook moeten eindigen.' Volgens hem is de status van het schiereiland van cruciaal belang voor Russen. 'Dat ligt enorm gevoelig in Rusland. Als je vraagt of Russen het eens zijn met de annexatie van De Krim, dan antwoorden ze ja. Het is voor hen onverteerbaar als dat niet meer Russisch zou zijn in de toekomst.'

Toch ziet Van Koningsbrugge wel scheuren in Rusland ontstaan. 'De burgemeester van Moskou spreekt zich uit, net als mensen uit de Doema.' Hij verwijst daarbij ook naar berichten dat Rusland brandstof moet importeren vanwege grote tekorten.

Lees ook | Boodschappen volgend jaar fors duurder door graanoorlog Rusland-Oekraïne

Nieuwe Wende aanstaande in Duitsland

Duitsland koerst af op een nieuwe Wende. De radicaalrechtse Alternative für Deutschland (AfD) staat op het punt om de absolute meerderheid te halen in de Oost-Duitse deelstaat Saksen-Anhalt. 'Daarmee zou extreemrechts voor het eerst sinds 1933 aan de macht komen in Duitsland', zegt Jeroen Reygaert, journalist bij de Vlaamse VRT en schrijver van het boek Het Verdampte Land over Duitsland. De invloed daarvan op de Duitse positie in Europa mogen we volgens hem ook niet onderschatten. 'Duitse deelstaatverkiezingen bepalen voor een groot deel de toekomst van politici. Merkel kondigde ook haar vertrek aan na verlies bij dit soort verkiezingen.'

Luister ook | Amerika Podcast

Darline Graham komt niet lekker uit de verf | Postma in Amerika

De zus van de overleden senator Lindsey Graham heeft zijn zetel tijdelijk overgenomen. Zij voert nu campagne om zijn zetel permanent binnen te halen, maar haar campagne verloopt nogal stroef, ziet Amerika-correspondent Jan Postma.

Over de makers

Bernard Hammelburg is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.

Redactie

Michaël Roele, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.

See omnystudio.com/listener for privacy information.